قاضى احمد بن محمد غفارى كاشانى

390

تاريخ نگارستان ( فارسى )

[ 656 - طغيان محمد خان بلوچ . ] 656 من اثر الصلح چون خبر سركشى محمد خان بلوچ در فارس بنادر شاه رسيد از محاصرهء بغداد منصرف شده و با والى بغداد مصالحه كرد و بر اين قرار شد كه آنچه از شهرستانها كه در عهد سلطانحسين قبل از فتح افغان در تصرف ايران و تركيه بوده بر قرار سابق باشد بعدا نادر از آنجا بجنك محمد خان شتافته هنوز از كار او نپرداخته بود كه رجال دولت عثمانى از قبول مصالحهء والى بغداد سر پيچيدند و عبد اللّه پاشا والى مصر را با لشكرى گران مأمور جنك نادر ساختند و او را مخير كردند در جنگيدن با نادر يا صلح كردن با وى تا خون چندين خلق بىجهت ريخته نگردد . شعر : رعيت نشايد به بيداد كشت * كه مر سلطنت را پناهند و پشت [ 657 - لشكركشى نادر بارمنيه . ] 657 من الفتوحات نادر شاه لشكر به بلاد ارمنيه و گرجستان كشيد و براى استخلاص آن كوشش بسيار كرد پس پل بر رود ارس افكنده شهر تفليس و گنجه و ايروان را به يك بار محاصره كرده و چون عبد اللّه پاشا سپهسالار عثمانى نزديكى قارص را لشكرگاه ساخت ، نادر شاه به گمان آنكه چون عبد اللّه پاشا خبر محاصرهء شهرستانهاى مذكور را بشنود از اقامتگاه خود بيرون آمده به جنك مبادرت خواهد كرد از اينرو آنها را محاصره كرده بود ميرزا مهدى مؤلف كتاب تاريخ نادرى ميگويد در بيابان بغاوند از اطراف بغاوند از اطراف ايروان تلاقى شد آن روز سپاه ترك شصت هزار سواره بود و پنجاه هزار پياده نادر سرداران سپاه خود را جمع كرده ايشان را به گفتار خود دلدارى و تقويت نموده و گفت هرچند سپاه من نسبت بدشمن حدود يك هشتم آنهاست اما اين دليل فيروزى خصم بر ما نخواهد شد مردانه كوشيده و داد مردانگى دهيد . نادر اين بگفت و با دسته‌اى از دلاوران بقلب سپاه عثمانى زد . سر بود كه مانند برك خزان در ميدان ريزان بودى ناگاه رستم نام يكى از سپاهيان نادر عبد اللّه پاشا را پيدا كرده سر از تن وى برداشت و بنزد نادر برد نادر فورا گفت سر را بر نيزه كرده در جائى كه سپاهيان عثمانى توانند ديدن نگاهدارند و چون سپاه عثمانى سردار خود را كشته يافتند روى بهزيمت نهادند و نادر را فتح گنجه و تفليس ميسر شده و زبان حال سپاه عثمانى گويا چنين بود . شعر : كليد ظفر چون نباشد بدست * ببازو در فتح نتوان شكست دو لشكر بهم برزدند از كمين * تو گفتى زدند آسمان بر زمين بنامردى از هم بداديم دست * چو ماهى كه با جوشن افتد بشست